Praca w Systemie Autonomicznym telemechaniki Ex-ML umożliwia przekazywanie informacji synoptycznej (położenie aparatury łączeniowej i bieżące wartości pomiarów) oraz telesterowanie, pomiędzy małą stacją energetyczną przy pomocy oddalonej zwykłej (bez komputerów dyspozytorskich) nastawni składającej się z makiety synoptycznej, przełączników i odpowiedniego zestawu urządzeń Ex-ML. Nastawnia jest połączona ze stacją energetyczną pojedynczym łączem telekomunikacyjnym (przewodowym, radiowym w kanale otwartym lub po sieci energetycznej nn). Jest ona "lustrzanym odbiciem" telemechaniki ML znajdującej się na obiekcie. Umożliwia również przesłanie komendy sterowania do telemechaniki ML.
Działanie systemu polega na przekazywaniu informacji pomiędzy urządzeniami systemu ML i prezentacji ich bez pośrednictwa dodatkowego komputera. Telemechanika Ex-ML przekazuje stany łączników i wartości pomiarów bezpośrednio do synoptyki Ex-ML poprzez dowolne łącze komunikacyjne.
Każdy moduł telemechaniki ML posiada swój odpowiednik w zestawie synoptyki. Oznacza to, że stan wejścia sygnalizacyjnego nr 0 w module Ex‑ML_CMB przedstawiony jest stykami wyjścia oznaczonego nr 0 w module Ex-ML_CMB_S. W przypadku pomiarów wartość napięcia np. na wejściu nr 1 modułu Ex-ML_NU3 reprezentowana jest wartością prądu na wyjściu nr 1 modułu Ex-ML_NAO3.